Próba Tollensa

Próbę tzw. lustra srebrnego należy przeprowadzać bardzo starannie. Użycie reagentów w nieodpowiednich ilościach może spowodować, że lustro w ogóle nie powstanie. Doświadczenie pokazujące próbę Tollensa można podzielić na dwa etapy:

I etap - otrzymanie amoniakalnego roztworu tlenku srebra

Najpierw dodajemy do roztworu azotanu (V) srebra kilka ml roztworu zasady potasowej lub sodowej. W efekcie reakcji powstaje wodorotlenek srebra, który natychmiast rozpada się na tlenek srebra i wodę. Oto równania zachodzących reakcji:

AgNO₃+KOH → KNO₃ + AgOH

2 AgOH → Ag₂O + H₂O

I tutaj uwaga: powstały osad należy kilkakrotnie przepłukać sporą ilością wody destylowanej. Dzięki temu usuniemy z roztworu nadmiar nieprzereagowanego AgNO₃ lub KOH. Jeśli dysponujemy pH-metrem można badać pH roztworu i starać się zbliżyć do pH=7. W praktyce potrzeba około 5-8 płukań do uzyskania odpowiedniego efektu. Następnie do otrzymanego osadu Ag₂O dodajemy bardzo powoli pojedyncze krople rozcieńczonego NH₄OH i mieszamy. Czynności te powtarzamy tak długo aż prawie cały osad się rozpuści. Roztwór powinien mieć kolor grafitowy. Widać to bardzo dokładnie na filmie.

II etap - redukcja tlenku srebra do metalicznego srebra

Do otrzymanego w etapie pierwszym roztworu dodajemy kilka kropel formaliny i orzewamy w łaźni wodnej. Redukujące działanie metanalu spowoduje powstanie metalicznego srebra i osadzenie się go na ściankach probówki.

Próba Tollensa - film w jakości HD

Na poniższym filmie pokazujemy cały przebieg doświadczenia.

Zobacz także:Próba Trommera